Blog
Aktualności, badania i poradniki
349 artykułów od naszej redakcji i zespołu naukowego.
PoradnikiNadtlenek benzoilu z klindamycyną a kwas azelainowy — co pokazuje badanie porównawcze w trądziku pospolitym?
Trądzik pospolity to jedno z najczęstszych schorzeń skóry, a na aptecznej półce konkuruje ze sobą kilka sprawdzonych terapii miejscowych. Kwas azelainowy bywa reklamowany jako łagodniejsza, „naturalna” alternatywa, a nadtlenek benzoilu w połączeniu z klindamycyną — jako sprawdzony, mocniejszy klasyk. Jedno z niewielu bezpośrednich badań porównawczych, opublikowane w Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology, zestawiło oba te schematy głowa w głowę u ponad 200 pacjentów z trądzikiem łagodnym do umiarkowanego — i wynik nie jest tak jednoznaczny, jak sugerowałaby marketingowa narracja o „łagodniejszej” opcji.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiWitamina D a łuszczyca — czy suplementacja doustna łagodzi objawy?
Kremy i maści z analogami witaminy D są od lat standardowym, receptowym leczeniem łuszczycy — to fakt potwierdzony w dermatologii od dawna. Znacznie mniej jasne jest jednak to, czy zwykła doustna suplementacja witaminą D — ta sama, którą wiele osób bierze jesienią i zimą na odporność — ma jakikolwiek wpływ na przebieg choroby. Systematyczny przegląd i metaanaliza badań randomizowanych z 2021 roku spróbowały odpowiedzieć na to pytanie, a wynik jest bardziej niejednoznaczny, niż mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiProbiotyki a egzema u dzieci — czy zapobiegają atopowemu zapaleniu skóry?
Atopowe zapalenie skóry (AZS, egzema) to jedna z najczęstszych przewlekłych chorób skóry u niemowląt i małych dzieci. Od lat bada się, czy podawanie probiotyków w ciąży i wczesnym niemowlęctwie może zmniejszyć ryzyko jej wystąpienia u dzieci z grupy podwyższonego ryzyka. Duża metaanaliza 37 randomizowanych badań z udziałem ponad 6 tysięcy dzieci pokazuje umiarkowany, ale statystycznie istotny efekt ochronny — pod warunkiem, że probiotyk trafia do dziecka w odpowiednim, wczesnym oknie czasowym. To jednak profilaktyka u dzieci z grupy ryzyka, nie leczenie już istniejącej egzemy — i to rozróżnienie jest kluczowe.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiIwermektyna a trądzik różowaty — jak wypada w porównaniu z kwasem azelainowym?
Trądzik różowaty to zupełnie inna choroba niż trądzik pospolity, mimo mylącej nazwy — i wymaga innego leczenia. Krem z iwermektyną 1% to jedna z nowszych opcji terapeutycznych, testowana w dwóch 40-tygodniowych badaniach rozszerzonych na tle kwasu azelainowego 15%. Wyjaśniamy, co dokładnie pokazały te badania, czego nie pokazały, i dlaczego to przede wszystkim dane o bezpieczeństwie długoterminowym, a nie klasyczny pojedynek skuteczności dwóch terapii.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiCynk a szumy uszne — co pokazuje przegląd Cochrane?
Szumy uszne (tinnitus) potrafią być wyjątkowo uciążliwe, a możliwości leczenia pozostają ograniczone — nic dziwnego, że osoby dotknięte tym problemem szukają rozwiązań wśród suplementów, w tym cynku. Cochrane, jedna z najbardziej rygorystycznych instytucji oceniających dowody medyczne, przeanalizowała dostępne badania kliniczne na ten temat. Wynik jest pouczającą lekcją o różnicy między obiecującą hipotezą biologiczną a tym, co faktycznie potwierdzają dobrze zaprojektowane badania na ludziach.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiWitamina D a zaostrzenia astmy u dzieci — co pokazuje metaanaliza?
Astma to najczęstsza przewlekła choroba dziecięca, a jej zaostrzenia bywają powodem wizyt na ostrym dyżurze i hospitalizacji. Metaanaliza dziesięciu badań randomizowanych z 2024 roku sprawdziła, czy suplementacja witaminą D u dzieci z astmą realnie zmniejsza liczbę takich zaostrzeń — i pokazała statystycznie istotny, choć umiarkowany efekt. To nie jest jednak powód, by traktować witaminę D jako zamiennik leków kontrolujących astmę, ani argument za samodzielnym suplementowaniem dziecka bez wiedzy lekarza prowadzącego.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiRehabilitacja oddechowa a POChP — co pokazuje przegląd Cochrane?
Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) prowadzi pacjentów w błędne koło: duszność przy wysiłku skłania do unikania ruchu, unikanie ruchu pogłębia detrenowanie, a detrenowanie nasila duszność przy coraz mniejszym wysiłku. Rehabilitacja oddechowa — ustrukturyzowany program ćwiczeń fizycznych połączony z edukacją, a nie same „ćwiczenia oddechowe” — jest jedną z niewielu interwencji, które ten mechanizm realnie przełamują. Największy przegląd Cochrane w tym temacie objął 65 badań randomizowanych i niemal 3 800 uczestników — sprawdzamy, co dokładnie pokazał.
MNMichał Nowak11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiRyboflawina (witamina B2) a migrena — co pokazuje metaanaliza?
Magnez to nie jedyny suplement z sensownym wsparciem naukowym w profilaktyce migreny. Ryboflawina, czyli witamina B2, działa zupełnie innym mechanizmem — nie poprzez neuroprzekaźnictwo i napięcie naczyń, tylko poprzez wsparcie metabolizmu energetycznego komórek nerwowych. Metaanaliza z 2022 roku, obejmująca dziewięć badań i 673 uczestników, pokazuje, że suplementacja 400 mg ryboflawiny dziennie przez trzy miesiące istotnie zmniejszała liczbę dni migrenowych, czas trwania ataków, ich częstość i nasilenie bólu. W tym artykule sprawdzamy dokładnie, co te wyniki oznaczają, jak silne są dowody i dlaczego ryboflawina to osobna, komplementarna opcja wobec magnezu, a nie jego zamiennik.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiDieta ketogenna a padaczka lekooporna u dzieci — co pokazało pierwsze randomizowane badanie?
Zanim dieta ketogeniczna stała się popularnym sposobem na odchudzanie, przez blisko sto lat była — i wciąż jest — poważną, medycznie nadzorowaną terapią stosowaną u dzieci z padaczką lekooporną, czyli taką, której nie udaje się opanować mimo prawidłowo dobranych leków przeciwpadaczkowych. W 2008 roku ukazało się pierwsze randomizowane badanie kontrolowane, które sprawdziło tę interwencję w rygorystyczny sposób naukowy — i potwierdziło to, co neurolodzy obserwowali klinicznie od dekad. To zupełnie inny kontekst niż popularne dziś stosowanie diety keto w celu redukcji masy ciała, o czym łatwo zapomnieć, widząc te same słowa w obu przypadkach.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiAktywność fizyczna a choroba Parkinsona — co pokazuje metaanaliza?
Choroba Parkinsona to postępujące schorzenie neurodegeneracyjne, którego nie da się cofnąć ani "wyleczyć" samym ruchem. Metaanaliza 18 randomizowanych badań z udziałem 901 pacjentów pokazuje jednak, że regularna aerobowa aktywność fizyczna, prowadzona równolegle z leczeniem farmakologicznym, wiąże się z umiarkowaną, statystycznie istotną poprawą funkcji motorycznych. Wyjaśniamy, co dokładnie zmierzono, jak duży jest ten efekt i dlaczego ruch pozostaje dodatkiem do terapii, a nie jej zamiennikiem.
MNMichał Nowak11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiWitamina D a stwardnienie rozsiane — czy suplementacja zmniejsza ryzyko rzutu?
Niski poziom witaminy D i mała ekspozycja na słońce od dawna wiążą się w badaniach obserwacyjnych z wyższym ryzykiem i częstością stwardnienia rozsianego (SM). To skłoniło badaczy do pytania, czy suplementacja witaminą D może realnie zmniejszyć liczbę rzutów choroby lub spowolnić narastanie niepełnosprawności u osób, które już na SM chorują. Metaanaliza dziewięciu badań randomizowanych z 2021 roku dała odpowiedź, która wielu zaskoczy — i pokazuje, jak duża jest różnica między silnym związkiem obserwacyjnym a udowodnionym efektem interwencji.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiAktywność fizyczna a depresja — co pokazuje przegląd Cochrane?
"Ruch pomaga na depresję" to jedno z tych zaleceń, które słychać wszędzie — od gabinetu lekarza po media społecznościowe. Przegląd Cochrane, obejmujący 39 badań i ponad dwa tysiące uczestników, faktycznie potwierdza umiarkowany efekt ćwiczeń w depresji. Ale ten sam przegląd zawiera drugą, znacznie rzadziej cytowaną liczbę: gdy analizę ograniczono wyłącznie do najbardziej rzetelnych metodologicznie badań, efekt niemal zniknął. To jedna z najlepszych dostępnych lekcji o tym, jak krytycznie czytać metaanalizy — i dlaczego jakość badań, nie tylko ich liczba, decyduje o sile wniosku.
MNMichał Nowak11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiL-teanina a stres i lęk — co pokazuje badanie kliniczne?
L-teanina, aminokwas znany głównie jako łagodny dodatek do kofeiny, jest coraz częściej reklamowana jako naturalny sposób na radzenie sobie ze stresem i lękiem. Randomizowane, podwójnie zaślepione badanie z użyciem magnetoencefalografii (MEG) rzeczywiście pokazało mierzalne zmiany w reakcji na stres i w aktywności mózgu — ale warto dokładnie zrozumieć, co konkretnie zmierzono, na jakiej grupie i czego wyniki tego badania nie dowodzą w kontekście klinicznego zaburzenia lękowego.
JWJulia Wiśniewska11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiTerapia poznawczo-behawioralna bezsenności (CBT-I) — co pokazuje metaanaliza?
Kiedy sen się sypie, najprostszym odruchem jest sięgnięcie po tabletkę nasenną. Tymczasem od lat międzynarodowe wytyczne medycyny snu wskazują na zupełnie inne podejście jako leczenie pierwszego wyboru w przewlekłej bezsenności — terapię poznawczo-behawioralną bezsenności (CBT-I). Duża metaanaliza obejmująca 87 badań randomizowanych i ponad 6 tysięcy uczestników pokazuje, dlaczego ta rekomendacja nie jest przypadkowa.
JWJulia Wiśniewska11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiBiałko i trening oporowy a sarkopenia — co pokazuje przegląd badań?
Sarkopenia — postępujący, związany z wiekiem zanik masy i siły mięśniowej — bywa traktowana jako nieunikniony element starzenia się, z którym niewiele da się zrobić. Obszerny przegląd parasolowy, obejmujący 41 przeglądów systematycznych i około 4475 badań pierwotnych, pokazuje coś innego: konkretną, policzalną interwencję (białko na poziomie co najmniej 1,2 g/kg masy ciała dziennie w połączeniu z treningiem oporowym) oraz osobne, ale powiązane dane o tym, co realnie zmniejsza ryzyko upadków u osób starszych.
MNMichał Nowak11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiCynamon a insulinooporność — co pokazuje metaanaliza?
Cynamon jest jedną z najczęściej polecanych „naturalnych” interwencji na insulinooporność — łatwo dostępny, tani i obecny w kuchni od tysięcy lat. Aktualna metaanaliza 24 badań randomizowanych rzeczywiście pokazuje istotną poprawę glikemii u pacjentów z cukrzycą typu 2, ale sam dowód jest bardziej niejednoznaczny, niż sugerują popularne nagłówki — badania różnią się gatunkiem cynamonu, dawką i czasem trwania, a większość dostępnego w sklepach cynamonu (cassia) zawiera kumarynę, substancję istotną dla bezpieczeństwa wątroby przy długotrwałym, wysokim spożyciu.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiAzotany z buraków a ciśnienie krwi — co pokazuje metaanaliza?
Sok z buraków bywa polecany jako naturalny sposób na obniżenie ciśnienia — dzięki naturalnie wysokiej zawartości azotanów nieorganicznych, które organizm przekształca w tlenek azotu, silny czynnik rozszerzający naczynia krwionośne. Metaanaliza 16 małych badań krzyżowych rzeczywiście pokazuje istotny statystycznie spadek ciśnienia skurczowego, ale sam mechanizm jest bardziej złożony i zależny od czynników indywidualnych niż sugerują nagłówki — a większość badań obejmowała bardzo krótkie okresy interwencji.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiKwas alfa-liponowy a neuropatia cukrzycowa — co pokazuje metaanaliza?
Neuropatia cukrzycowa — ból, mrowienie i drętwienie stóp wynikające z uszkodzenia nerwów przez przewlekle podwyższony poziom glukozy — dotyka znaczną część osób z wieloletnią cukrzycą. Kwas alfa-liponowy, silny antyoksydant, jest jednym z niewielu suplementów, dla których istnieje metaanaliza kilku badań randomizowanych pokazująca realną poprawę objawów. Jest jednak istotny szczegół, który łatwo przeoczyć: niemal całość tych dowodów dotyczy dożylnych wlewów w warunkach klinicznych, a nie kapsułek kupowanych w aptece.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiWitamina C a choroby dziąseł — czy suplementacja/płukanka naprawdę pomaga?
Związek między witaminą C a zdrowiem dziąseł jest jednym z najstarszych faktów w medycynie — szkorbut, choroba spowodowana ciężkim niedoborem tej witaminy, od wieków kojarzy się z krwawiącymi, obrzękniętymi dziąsłami. Ale czy z tego historycznego faktu wynika, że dodanie witaminy C do płukanki stosowanej przy standardowym leczeniu chorób przyzębia daje dodatkową korzyść u osób, które nie mają niedoboru? Randomizowane badanie z 2025 roku na 60 pacjentach sprawdziło dokładnie to pytanie — i odpowiedź jest bardziej stonowana, niż sugerowałyby opakowania płukanek z witaminą C.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiProbiotyki a zdrowie intymne kobiet — co pokazuje metaanaliza?
Bakteryjna waginoza i grzybicze zapalenie pochwy i sromu to dwa zupełnie różne, ale często mylone ze sobą problemy, z którymi w ciągu życia zmaga się większość kobiet. Duża metaanaliza z 2024 roku, obejmująca 35 badań i ponad 3700 pacjentek, sprawdziła, czy probiotyki realnie pomagają w leczeniu i zapobieganiu nawrotom obu tych schorzeń — i pokazała wyraźnie lepsze wyniki, choć sami autorzy zastrzegają, że potrzeba jeszcze solidniejszych badań.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiĆwiczenia a przewlekły ból krzyża — co pokazuje przegląd Cochrane?
Przewlekły ból dolnego odcinka pleców to jedna z najczęstszych przyczyn wizyt lekarskich i zwolnień z pracy na świecie. Przez dekady standardową radą był odpoczynek — dziś największy dostępny przegląd dowodów, obejmujący 249 badań klinicznych, pokazuje coś przeciwnego: to ruch, a nie unieruchomienie, jest podejściem popartym najsilniejszymi dowodami. Sprawdzamy, co dokładnie wykazał przegląd Cochrane z 2021 roku, jak duży jest ten efekt i dla kogo ćwiczenia nie są pierwszym krokiem.
MNMichał Nowak11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiOmega-3 a reumatoidalne zapalenie stawów — co pokazuje metaanaliza?
Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to choroba autoimmunologiczna, zupełnie inna niż mechaniczne zużycie chrząstki w chorobie zwyrodnieniowej stawów. Metaanaliza 18 badań z 2024 roku sprawdziła, czy suplementacja omega-3 realnie pomaga pacjentom z RZS — i pokazała obraz bardziej złożony niż proste "tak, działa przeciwzapalnie": wyraźną poprawę liczby bolesnych stawów, ale bez istotnej statystycznie poprawy standardowych wskaźników zapalenia.
PZdr Piotr Zieliński11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiBiotyna a wypadanie włosów — czy suplementacja naprawdę pomaga?
Biotyna to jeden z najchętniej kupowanych suplementów "na włosy" — reklamowana jako uniwersalne rozwiązanie dla każdego, niezależnie od przyczyny wypadania. Jedyny systematyczny przegląd badań na ten temat pokazuje jednak coś innego: dowody na skuteczność biotyny dotyczą niemal wyłącznie osób z rzeczywistym, potwierdzonym niedoborem tej witaminy — a niedobór ten w krajach rozwiniętych, przy normalnej diecie, jest rzadkością. Sprawdzamy, co faktycznie wykazano, komu suplementacja może pomóc, a komu prawdopodobnie nie przyniesie żadnego efektu.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026
PoradnikiBiotyna a łamliwe paznokcie — co pokazało klasyczne badanie?
Łamliwe, rozdwajające się paznokcie (onychoschizia) to częsty problem kosmetyczny, a biotyna od dekad jest wymieniana jako jedno z niewielu wsparć o realnym, choć skromnym, potwierdzeniu naukowym. Klasyczne badanie Colombo i wsp. z 1990 roku, wykorzystujące mikroskopię elektronową, pokazało konkretną poprawę grubości i struktury paznokci u osób przyjmujących biotynę — choć na bardzo małej grupie 32 osób. To ciekawy kontrast wobec dowodów na biotynę przy wypadaniu włosów, które są znacznie słabsze — siła dowodów na biotynę wyraźnie zależy od tego, jaki efekt się ocenia.
AKdr Anna Kowalczyk11 min
27 sierpnia 2026