Leki
Mechanizmy działania, interakcje i konteksty stosowania popularnych leków — wyłącznie w celach edukacyjnych, nie jako rekomendacja.
Metformina
Najczęściej przepisywany lek w cukrzycy typu 2 na świecie — z dobrze poznanym mechanizmem metabolicznym i intensywnie badanym, ale wciąż nieudowodnionym potencjałem w spowalnianiu starzenia.
Statyny
Najlepiej przebadana klasa leków obniżających cholesterol LDL, z jedną z największych baz dowodowych w całej kardiologii — mimo to owiane licznymi, w dużej mierze nieuzasadnionymi obawami.
Inhibitory pompy protonowej (IPP)
Jedne z najczęściej przepisywanych leków na świecie, skutecznie hamujące produkcję kwasu żołądkowego — ale coraz częściej stosowane przewlekle dłużej, niż sugerują to wytyczne kliniczne.
Tirzepatyd
Pierwszy zarejestrowany lek, który jednocześnie aktywuje dwa różne receptory inkretynowe — GIP i GLP-1 — a nie tylko jeden, jak starsze leki z tej klasy. W badaniach head-to-head dał większą redukcję masy ciała niż semaglutyd, kosztem bardzo podobnego profilu działań niepożądanych.
Minoksydyl
Lek, który miał leczyć wysokie ciśnienie krwi, a zamiast tego stał się najdłużej dostępnym bez recepty środkiem na łysienie na świecie — odkryty przez przypadek, zupełnie innym mechanizmem niż finasteryd, i z jedną z najdłuższych historii badań klinicznych w dermatologii.
Akarboza
Stary, niedrogi lek na cukrzycę typu 2, który od lat 90. XX wieku skutecznie tępi poposiłkowe skoki glukozy — a od 2014 roku jest też jednym z bardzo nielicznych związków, które w rygorystycznym, wieloośrodkowym programie badawczym rzeczywiście wydłużyły życie myszy. Problem w tym, że ten sam lek jest też jednym z najczęściej przerywanych leków na cukrzycę, bo jego mechanizm działania w jelicie generuje skutki uboczne, których większość pacjentów po prostu nie wytrzymuje.
Modafinil
Lek na receptę zarejestrowany do leczenia nadmiernej senności w narkolepsji, pracy zmianowej i bezdechu sennym — a jednocześnie jedna z najpopularniejszych substancji "na koncentrację" pożyczanych bez recepty. Dowody na realne wzmocnienie funkcji poznawczych u zdrowych, wypoczętych osób są dużo słabsze, niż sugeruje internetowa legenda.
Ketamina w leczeniu depresji
Jedyny psychodeliczny lub psychodelikopodobny związek z realną, zatwierdzoną przez FDA i EMA rejestracją w leczeniu depresji lekoopornej — intranazalna esketamina (Spravato) — obok wciąż pozarejestrowanego, ale szeroko stosowanego off-label dożylnego wlewu ketaminy w wyspecjalizowanych klinikach. Szybki, nietypowy mechanizm działania idzie w parze z realnymi ryzykami: dysocjacją podczas podania, potencjałem uzależnienia i udokumentowaną, poważną toksycznością dla pęcherza przy przewlekłym, nielekarskim nadużywaniu.