#prostata

PSA i zdrowie prostaty

Antygen swoisty dla prostaty to jedno z najczęściej zlecanych badań u mężczyzn po 50. roku życia — ale też jedno z najbardziej kontrowersyjnych, ze względu na wysoki odsetek wyników fałszywie dodatnich.

TRT a prostata i PSA — jakie wyniki trzeba kontrolować podczas terapii?

Nie chodzi o to, czy TRT „wywoła” raka prostaty — dowody na to nie wskazują. Chodzi o konkretny protokół: kiedy zrobić PSA przed startem, kiedy powtórzyć je po rozpoczęciu terapii i jaki konkretny wzrost wyniku oznacza, że pora do urologa.

Łagodny przerost prostaty (BPH)

Nienowotworowe powiększenie gruczołu krokowego, które w ciągu życia dotyka nawet co czwartego mężczyznę — i jedno z niewielu schorzeń urologicznych, w którym duże badanie randomizowane pokazało, że lek może zmniejszyć ryzyko ostrego zatrzymania moczu o ponad połowę.

TRT a prostata – czy testosteron zwiększa ryzyko raka prostaty?

Przez osiemdziesiąt lat medycyna wierzyła, że testosteron „karmi” raka prostaty, a każdy jego wzrost jest niebezpieczny. Nowsze dowody każą tę zasadę mocno zawęzić — ale nie dla wszystkich mężczyzn w ten sam sposób.

15 sierpnia 2026

Palmetto piłkolistny (Saw Palmetto) a przerost prostaty — co pokazuje najnowszy przegląd Cochrane?

Palmetto piłkolistny (Serenoa repens) to jeden z najlepiej sprzedających się suplementów ziołowych na świecie, reklamowany jako naturalne wsparcie dla mężczyzn z łagodnym przerostem prostaty i związanymi z nim dolegliwościami układu moczowego. W 2024 roku ukazała się zaktualizowana wersja przeglądu Cochrane — jednego z najbardziej rygorystycznych źródeł dowodów w medycynie — obejmująca 27 badań i ponad 4600 mężczyzn. Wynik jest jasny i wart uczciwego omówienia: dowody o wysokiej pewności wskazują, że sam palmetto daje niewielką lub żadną realną korzyść w łagodzeniu objawów.

26 sierpnia 2026

Łagodny przerost prostaty: objawy i leczenie krok po kroku

Łagodny rozrost prostaty (BPH) dotyka w pewnym stopniu większość mężczyzn po pięćdziesiątce, a odsetek ten rośnie z każdą kolejną dekadą życia. Objawy — częstsze oddawanie moczu, nokturia, słabszy strumień — bywają lekceważone jako ,,naturalny element starzenia”, choć dziś dostępny jest szeroki wachlarz skutecznych metod leczenia: od zmiany nawyków, przez leki pierwszego i drugiego rzutu, po zabiegi małoinwazyjne i klasyczną operację. Wyjaśniamy, jak przebiega diagnostyka, czym różnią się poszczególne grupy leków i kiedy warto rozważyć leczenie zabiegowe.

16 września 2026

PSA jako badanie przesiewowe: dlaczego to jedna z najbardziej kontrowersyjnych decyzji w medycynie profilaktycznej

Badanie PSA (antygenu swoistego dla prostaty) wydaje się proste: wyższy wynik, większe podejrzenie raka prostaty. Rzeczywistość jest dużo bardziej skomplikowana — amerykańska agencja USPSTF zmieniała swoje rekomendacje w tej sprawie kilka razy w ciągu dekady, a dwa duże randomizowane badania przesiewowe doszły do różnych wniosków co do korzyści ze screeningu. U podłoża tej kontrowersji leży fundamentalny problem: PSA wykrywa realne nowotwory, ale prowadzi też do znacznego nadrozpoznawania i nadleczenia nowotworów, które nigdy nie zagroziłyby życiu, kosztem realnych powikłań biopsji i leczenia. Ten artykuł wyjaśnia tę kontrowersję i pomaga zrozumieć, jak wygląda rozmowa o decyzji wspólnej z lekarzem.

15 października 2026

Podwyższone PSA: przyczyny inne niż rak prostaty i co dalej

Podwyższone PSA bardzo często nie oznacza raka prostaty. PSA to białko swoiste dla narządu, nie dla nowotworu, więc rośnie także przy łagodnym przeroście gruczołu krokowego, zapaleniu prostaty, zakażeniu dróg moczowych, po wytrysku, badaniu per rectum czy biopsji. Wyjaśniamy, jakie są najczęstsze przyczyny niezłośliwe, jak je odróżniać, co mówią o wieku i objętości prostaty gęstość PSA oraz wolne PSA i jak wygląda współczesna ścieżka diagnostyczna z rezonansem magnetycznym przed biopsją.

17 października 2026

Krew w nasieniu (hemospermia): przyczyny i kiedy wykonać badania

Krew w nasieniu jest zwykle łagodna i samoograniczająca się, zwłaszcza u mężczyzn przed czterdziestką, ale budzi uzasadniony niepokój i bywa pierwszym powodem wizyty u urologa. W dużej amerykańskiej analizie danych ubezpieczeniowych 56 157 mężczyzn z łagodną hemospermią rozpoznanie nowotworu układu moczowo-płciowego postawiono u 47 osób, a wśród mężczyzn poniżej 40. roku życia — u jednej na 15 106. Wyjaśniamy, jakie są najczęstsze przyczyny (w tym biopsja prostaty i zakażenia), jakie badania wykonuje się na początek, kiedy dalsza diagnostyka jest uzasadniona i co oznaczają objawy alarmowe.

26 października 2026