#nietolerancje
5 wyników
Blog
Zespół alergii jamy ustnej (OAS): swędzenie ust po jabłku lub orzechach przy uczuleniu na pyłki
Swędzenie i mrowienie w ustach po surowym jabłku, marchwi czy orzechu laskowym u osoby uczulonej na pyłki brzozy to najczęściej zespół alergii jamy ustnej (OAS, w nowszym nazewnictwie zespół alergii pyłkowo-pokarmowej). Przyczyną jest alergia krzyżowa: białko pokarmu przypomina układowi odpornościowemu białko pyłku. Objawy zwykle ograniczają się do jamy ustnej i gardła, a gotowanie często je znosi, ale nie jest to reguła bez wyjątków. Wyjaśniamy mechanizm, różnicę między białkami PR-10, profilinami i LTP, rolę diagnostyki komponentowej, to, co mówią wytyczne o unikaniu pokarmów i czy immunoterapia pyłkowa może pomóc.
29 października 2026
Nieceliakalna nadwrażliwość na gluten (NCGS): czy istnieje i jak ją rozpoznać
Nieceliakalna nadwrażliwość na gluten (NCGS) to rozpoznanie dla osób, u których po spożyciu produktów z glutenem pojawiają się objawy jelitowe lub pozajelitowe, a celiakię i alergię na pszenicę wykluczono. Nie ma na nią biomarkera, więc rozpoznanie wymaga protokołu: najpierw wykluczenia celiakii (na diecie z glutenem), potem diety bezglutenowej i zaślepionej próby z glutenem. Badania z podwójnie ślepą próbą pokazują, że u wielu osób objawy wywołują nie gluten, lecz fruktany (FODMAP) albo oczekiwanie reakcji, ale część chorych rzeczywiście reaguje na gluten. Wyjaśniamy kryteria z Salerno, najważniejsze badania, dlaczego nie wolno zaczynać diety bezglutenowej przed testami na celiakię i co robić praktycznie.
29 października 2026
Testy IgG na nietolerancje pokarmowe: czy mają sens i co robić zamiast nich
Testy IgG na nietolerancje pokarmowe, sprzedawane w panelach obejmujących kilkadziesiąt lub kilkaset produktów, nie mają potwierdzonej wartości diagnostycznej. Stanowisko Europejskiej Akademii Alergologii i Immunologii Klinicznej (EAACI) jest jednoznaczne: obecność swoistych przeciwciał IgG lub IgG4 przeciw pokarmom świadczy o kontakcie z pokarmem i o wytworzonej tolerancji, a nie o alergii czy nietolerancji, więc badanie jest nieprzydatne przy dolegliwościach po jedzeniu. Jedyne randomizowane badanie, które sugerowało korzyść z diety opartej na IgG (u osób z zespołem jelita drażliwego), ma istotne ograniczenia. Wyjaśniamy, czemu wynik jest dodatni u zdrowych, jakie szkody wyrządza zbędna dieta eliminacyjna, które badania są wartościowe i jak ustrukturyzowanie sprawdzić, co szkodzi.
29 października 2026
Alergia na orzechy u dorosłych: objawy, rozpoznanie i co robić przy anafilaksji
Alergia na orzechy u dorosłych może być przetrwałą alergią z dzieciństwa albo zacząć się dopiero w dorosłości, a jej obraz bywa bardzo różny: od swędzenia ust po pylkowo-pokarmowej alergii krzyżowej, po anafilaksję. O ryzyku decyduje nie sama nazwa orzecha, lecz rodzaj białka, na które jesteś uczulony (białka zapasowe i LTP są groźniejsze niż PR-10 i profiliny), dlatego tak cenna jest diagnostyka komponentowa. Wyjaśniamy różnicę między arachidami a orzechami drzewnymi, jakie badania mają sens, jak rozpoznać anafilaksję, jak użyć adrenaliny w autostrzykawce zgodnie z zaleceniami EAACI i co wiadomo o immunoterapii u dorosłych.
29 października 2026
Alergia na mięso czerwone (zespół alfa-gal): związek z ukąszeniem kleszcza i opóźnione reakcje
Pokrzywka, ból brzucha, a nawet anafilaksja kilka godzin po kolacji z wołowiną lub wieprzowiną, u osoby, która dotąd jadła mięso bez problemów i była kiedyś ukąszona przez kleszcza, to typowy obraz zespołu alfa-gal. To alergia IgE-zależna na cukier galaktozo-alfa-1,3-galaktozę obecny w mięsie ssaków, a uczulenie wiąże się z ukąszeniami kleszczy; w Europie dowody wskazują na kleszcza pospolitego (Ixodes ricinus). Reakcja pojawia się z opóźnieniem 3-6 godzin, przez co łatwo ją przeoczyć. Wyjaśniamy mechanizm, dane z Polski i Szwecji, rozpoznanie (swoiste IgE alfa-gal), dietę, rolę kofaktorów, plan awaryjny i to, co wiadomo o spadku poziomu przeciwciał.
29 października 2026